Nieuw publiek en lokale verhalen, 2025 topjaar voor Museum Gouda

6 januari 2026

Opnieuw breekt Museum Gouda een bezoekersrecord. In 2025 kwamen 82.717 mensen speciaal voor spraakmakende tentoonstellingen en bijzondere evenementen naar het Goudse stadsmuseum, met een lokale economische impact van bijna €3 miljoen. Ook trok het museum meer nieuw publiek dan ooit tevoren, van starters op de arbeidsmarkt tot schoolklassen en nieuwkomers. Het museum zet vol in op verbinding en ontmoeting, en maakt tegelijkertijd tentoonstellingen die nationaal de aandacht trekken. Een blockbuster als Jo Koster, kunstenaar en het vrolijke familieprogramma Huis van Sint gaan hand in hand.

“Wat ik vooral hoop, is dat wie ons museum bezoekt iets mee naar huis neemt: een vonk van herkenning, schoonheid of inspiratie. Dat we als museum bijdragen aan verbinding en veerkracht. Liever één iemand die met een warme herinnering naar huis gaat, dan honderd onbewogen bezoekers,” zegt museumdirecteur Femke Haijtema. “Natuurlijk ben ik tegelijk heel trots op het feit dat zó veel mensen de weg naar ons museum en daarmee naar Gouda weten te vinden. Het gemiddelde aantal jaarlijkse bezoekers stijgt hiermee van 38.134 naar 40.671. Het was echt een uitzonderlijk jaar!”

Veelbesproken tentoonstellingen
Het leeuwendeel van de bezoekers komt voor de tijdelijke tentoonstellingen. 2025 begon met de eindsprint van de succesvolle tentoonstelling Susanna, Van middeleeuwen tot MeToo. De tentoonstelling was met o.a. Stedelijk Museum Amsterdam en Van Gogh Museum één van de tien genomineerden voor de nationale Tentoonstellingsprijs 2025. De tentoonstelling over Susanna en de ouderlingen, een eeuwenoud verhaal over een jonge vrouw die werd belaagd door twee machtige mannen, onderzocht waarom kunstenaars dit MeToo-verhaal keer op keer vastlegden.

Vanaf medio april 2025 was de tentoonstelling Jo Koster, kunstenaar te zien, over het leven en werk van de gelijknamige vakvrouw. Koster maakte uitgesproken keuzes, trok begin twintigste eeuw door Europa en bleef zich als kunstenaar voortdurend ontwikkelen. Ze liet een indrukwekkend, maar relatief onbekend oeuvre na. Museum Gouda bracht daar verandering in: de tentoonstelling haalde de voorpagina van NRC en trok publiek uit het hele land. Voor de tentoonstelling werkte het museum samen met o.a. journalist Noraly Beyer en beslisboommaker Katinka Polderman. Bezoekers waren zeer enthousiast en gaven een rapportcijfer van gemiddeld 8,7.

Ook de tentoonstelling Ongehoord, verzamelde vrouwen werd positief ontvangen door het publiek. Deze tentoonstelling vertelt de verhalen van meer dan 30 vrouwen uit de collectie van Museum Gouda en is ook in 2026 nog te zien. Conservator Jorien Soepboer onderzocht voor Ongehoord kunstwerken en objecten uit de afgelopen zes eeuwen, met dank aan het Conservatorium Stipendium van het Cultuurfonds

Goudse verhalen met universele waarde
Tentoonstellingen specifiek voor en door Gouwenaars maakte het museum ook. De expositie Edith, een gewoon Gouds meisje vertelde het verhaal van Edith Roseij Beek, een Joods meisje uit Gouda. Goudse schoolgenootjes van nu lazen de brieven die Edith vanuit haar onderduikadres schreef voor en waren te beluisteren op zaal. Het verhaal van een Gouds meisje liet zien waar uitsluiting en discriminatie toe kunnen leiden. Voor gemeenteambtenaren was de tentoonstelling aanleiding om het gesprek te voeren over het eigen morele kompas en het volgen van regels.

In de tentoonstelling De hand van de plateelschilder die begin november opende staat het werk van ambachtskunstenaar Trudy Otterspeer centraal. Als laatste Goudse plateelschilder is Otterspeer een lokaal boegbeeld en geeft ze haar kennis en ervaring nog dagelijks door. Stukken van plateelfabriek Zenith, waar zij het vak leerde, worden tot 17 mei 2026 aangevuld met Otterspeers eigen werk.

Op de valreep opende op 20 december ook nog de foto-expositie Kappers van Gouda, waarin fotograaf Bram Tackenberg Goudse vakmensen het podium geeft. Hij portretteerde 25 kappers en maakte met enkele van hen video-interviews, die je als bezoeker kun bekijken vanuit de kappersstoel.

Goede gesprekken en nieuwe gezichten
Museum Gouda organiseerde verschillende activiteiten om ontmoeting en gesprek te stimuleren, en eventuele drempels om het museum te bezoeken weg te halen. Zeven groepen nieuwe Gouwenaars en taalleerders uit de regio volgden in het museum het programma Sprekend Erfgoed. Deze lessen zijn gericht op samen leren, maar als vanzelf worden ook persoonlijke ervaringen en ontroerende verhalen gedeeld. Dit programma is inmiddels een duurzame samenwerking met Erfgoedhuis Zuid-Holland en NL-training.

In maart werd samen met o.a. de Sekszusjes, documentairemakers Judith de Leeuw en Kees-Jan Mulder en kunstenaar Susanna Inglada een Talks & Docu-avond georganiseerd rondom het thema grensoverschrijdend gedrag bij de tentoonstelling Susanna. Jong en oud gingen samen in gesprek over dit kwetsbare onderwerp.

Ook organiseerde het museum, geïnspireerd door de eigenzinnige keuzes van Jo Koster, het volgeboekte loopbaanevenement Baanbrekend. Lokale ondernemers – van architect tot kunstenaar – namen deel aan het panelgesprek en verzorgden workshops. Zowel Gouwenaars als geïnteresseerden uit de hele Randstad bezochten deze verrassende avond in het museum, 60% van de deelnemers, meest jonge vrouwen, kwam voor het eerst in het museum.

Speciaal voor blinde en slechtziende kunstliefhebbers ontwikkelde het museum rondleidingen met voelplaten en gedetailleerde beeldbeschrijvingen bij de tentoonstelling Jo Koster, kunstenaar. Ook een voelschilderij was vast onderdeel van de expositie.

Jong publiek
Het museum organiseerde in 2025 weer veel onderwijsprogramma’s en familieactiviteiten. Bijna 10.000 kinderen en jongeren wist het museum te vinden, waarvan de helft met hun klas. Meer dan 200 schoolklassen uit het primair en voortgezet onderwijs namen deel aan een van de vele programma’s waarbij kinderen nadachten over de geschiedenis van hun stad en in gesprek gingen aan de hand van kunstwerken. Eind van het jaar kwam Sinterklaas weer logeren in het museum. Meer dan 2700 Goudse kinderen en ouders/begeleiders genoten van een vrolijk bezoek aan het Huis van Sint. Ook de Peutertour die in 2025 werd gelanceerd, speciaal voor kinderen van 2,5 t/m 4 jaar, is steevast volgeboekt.

Economische impact
Museum Gouda draagt bij aan de lokale economie, vooral met de tentoonstellingen met nationale uitstraling. In 2025 genereerde het museum voor Gouda een mediawaarde in nationale media van ruim € 6 miljoen. Deze persaandacht trekt bezoekers van heinde en verre naar onze stad. Uit uitgebreid publieksonderzoek weet het museum dat 81% van de tentoonstellingsbezoekers in 2025 speciaal uit de rest van Nederland naar de stad kwam voor een tentoonstelling – dat zijn bijna 60.000 extra bezoekers aan Gouda, waarvan bijna 18% Gouda voor het eerst bezocht. 84% van de extra bezoekers combineert een museumbezoek met andere activiteiten in de stad. Zo gaat gemiddeld 23% van deze bezoekers gezellig winkelen. De bezoekers die speciaal naar Gouda kwamen voor een tentoonstelling gaven naar eigen zeggen gemiddeld €50,41 uit in de stad. Museum Gouda genereerde zo afgelopen jaar € 2,97 miljoen aan lokale economische impact.

Partners, vrienden en vrijwilligers
Museum Gouda laat weten dat de steun van partners in 2025 onmisbaar was. Allereerst de steun van Gemeente Gouda, als subsidieverstrekker en eigenaar van de collectie en de museumgebouwen. Daarnaast de steun van grote nationale fondsen als het Mondriaan Fonds, het Cultuurfonds en Fonds 21, die met hun genereuze bijdragen de nationale impact van grote tentoonstellingen mogelijk maakten. Dankzij de Vereniging Rembrandt en haar VriendenLoterij Restauratiefonds kon een belangrijk altaarstuk van Wouter Pietersz. (II) Crabeth worden gerestaureerd. Ook de Vrienden van Museum Gouda die hun 70-jarige verjaardag vierden, het Catharina Gilde, de leden van de Crabeth Club en andere partners vormen grote support voor het museum. Directeur Haijtema benadrukt ook de onmisbare inzet van vrijwilligers, van gastheren en gastvrouwen tot museumdocenten en rondleiders. Meer dan 80 mensen zetten zich, samen met de 17 medewerkers, belangeloos in om 2025 tot een succes te maken.

Gebouwen
Terwijl 2025 voor het museumbedrijf een uitzonderlijk goed jaar was, zijn er ook zorgen. Met name de monumentale gebouwen die het museum huurt van de gemeente Gouda zijn een bron van zorg. Het museum is gevestigd in een gebouwcomplex van grote historische waarde, precies op de plek waar onze stad is ontstaan. Deze monumentale gebouwen hebben dringend onderhoud nodig, om de stadscollectie en de museale functie voor de toekomst te borgen. Museum Gouda is dankbaar dat de eigenaar van gebouwen en collectie, de gemeente Gouda, deze handschoen nu oppakt en kijkt met spanning uit naar de vergaderingen van de gemeenteraad over de financiering van de noodzakelijke verbouwing.

Vooruitblik
De plannen voor 2026 zijn ambitieus, de voorbereidingen in volle gang. Op 14 februari 2026 opent de grote tentoonstelling Geloof de deuren. Aan de hand van schatten uit het Rijksmuseum delen Arnon Grunberg, Naema Tahir en Stephan Sanders hun persoonlijke visie op wat ons houvast geeft. Geloof wordt mede mogelijk gemaakt door hoofdsponsor de VriendenLoterij en het Mondriaan Fonds en is de eerste tentoonstelling in de serie Geloof, Hoop en Liefde, die het museum maakt samen met vijf collega-musea in heel Nederland. In het najaar vertellen indrukwekkende 17de-eeuwse wandtapijten – waaronder het wandvullende tapijt uit de trouwzaal van het Goudse Stadhuis – een verhaal over hoe migratie Gouda tot een bloeiend centrum van weefkunst transformeerde. Kunstenaar Mina Abouzahra zorgt voor een bijzondere hedendaagse aanvulling, in samenwerking met Gouwenaars en ambachtsvrouwen in het Marokkaanse Taznakht. Het wordt de eerste grote textieltentoonstelling van het Goudse stadsmuseum.